Beleef het Oer-IJ vanaf het water
Half april begint het nieuwe seizoen voor kanovereniging Jason in Krommenie. Als openingstocht is dit keer een wel heel bijzondere gepland: een historische tocht per kano (lengte ca. 10 km) over het Oer-IJ. Vanaf de thuisbasis van Jason aan de Busch in Krommenie vaart men in kano’s, vergezeld door een grotere Vikingboot, richting Beverwijk, onder Busch en Dam door. Ter hoogte van de Aagtendijk bij Beverwijk is een stop, waar verteller/zanger Piet Eikel vertelt over de geschiedenis van het Oer-IJ en een zelfgeschreven lied zingt. Eikel is bekend van zijn optredens op zondag in het kleine nostalgische kerkje aan de Busch 12c, tegenover het fort van Krommenie. De tocht wordt georganiseerd in samenwerking met het Historisch Genootschap Krommenie. Wie liever niet in een kano stapt, kan de tocht ook te voet doen.
Het Oer-IJ ontstond duizenden jaren geleden als een stelsel van kwelders en kreken waartussen kleine stukjes hoger gelegen land ontstonden. Tot op heden zijn herinneringen aan die oeroude situatie terug te vinden in het landschap, als je weet waar je op moet letten.
De grote Vikingboot van Jason wordt speciaal voor deze Oer-IJ-tocht aangepast en tot Romeinse boot gemaakt en ‘Romein’ Bart Numan voert hem aan. Want de Romeinen speelden ooit een belangrijke rol in en rond Krommenie. Niet ver van de Busch, de thuisbasis van kanovereniging Jason, lag in de eerste eeuw na Christus een Romeinse nederzetting, de meest noordelijke op het vasteland die tot nu toe aangetroffen is. Het Oer-IJ vormde vrijwel zeker een belangrijke verbindingsroute over water voor de soldaten naar de veel grotere Romeinse nederzetting bij Velsen. Uit opgravingen in 2014, 2018 en 2024 is duidelijk geworden dat de nederzetting bestond uit een wachttoren met daaromheen diverse verblijven, het geheel omringd door een palissade. Het terrein was ongeveer een half voetbalveld groot. Op het terrein zijn ook aardewerk en andere gebruiksvoorwerpen aangetroffen.
In Museum Huis van Hilde in Castricum is nog tot en met 30 mei onder de titel ‘Romeinen op de uitkijk’ een tentoonstelling te zien over het Romeinse fort in Krommenie. Hier is een grote maquette van de uitkijkpost te zien en tal van opgegraven voorwerpen, zoals een mantelspeld, een olielampje en nog veel meer.
Er zijn plannen om die wachttoren in ere te gaan herstellen op de nieuwbouw-locatie Eilanden van Hain, mogelijk in de vorm van een speeltoestel.
Maar iedereen die meer wil weten over het Romeinse verleden van Krommenie en de rol die het Oer-IJ daarbij speelde, kan op zondag 19 april meevaren of wandelen om van Piet Eikel alle bijzonderheden te horen.
Wie mee wil op de tocht over het Oer-IJ, kan zich aanmelden via oerij@kvjason.nl. De vereniging heeft voldoende kano’s beschikbaar.